حضانت فرزند دختر و پسر پس از طلاق با چه کسی است؟

به گزارش پیامک خنده، حضانت فرزند پس از طلاق تا هفت سالگی بر عهده مادر بوده و پس از آن بر عهده پدر می باشد و در صورت عدم صلاحیت دادگاه فرد صالح را مشخص می نماید.

حضانت فرزند دختر و پسر پس از طلاق با چه کسی است؟

با ما همراه باشید و درباره سفرباران بیشتر بدانید.

یکی از واژگان حقوق خانواده حضانت می باشد که به طور خلاصه به معنای حق یا تکلیف در نگهداری و سرپرستی کودک است و در تعریف وسیع تر به معنای حفظ و مراقبت کردن، پرورش دادن، نگهداری و تنظیم روابط طفل با دنیای خارج است؛ حضانت را نباید با ولایت یا حتی تربیت یکی دانست؛ چرا که ولایت به معنای قدرت و اختیاری است که قانون برای اداره امور کودک (از جمله اداره اموال و امور اقتصادی) به پدر و جد پدری می دهد تا بر اساس مصلحت کودک عمل نمایند. اما حضانت عموما ناظر به نگهداری از جسم کودک اشاره دارد که البته به طور ضمنی تربیت کودک را نیز شامل می گردد.

حضانت فرزند دختر و پسر پس از طلاق با پدراست یا مادر؟

مقدمه کنوانسیون حقوق کودک خانواده را به عنوان جز اصلی جامعه و محیط طبیعی برای رشد و رفاه تمام اعضای خود خصوصا بچه ها معرفی نموده و تاکید می نماید: کودک برای رشد کامل و متعادل شخصیتی خود می بایست در محیط خانواده و در فضایی مملو از خوشبختی ، محبت و تفاهم عظیم گردد با این حال گاهی شرایطی پیش می آید که به ناچار پدر و مادر از یکدیگر جدا می شوند. در این صورت نیز فرزند بین پدر و مادر مساوی بوده و او فرزند هر دوی آنهاست. بعد از طلاق نیز هر دو در حقوق والدین نسبت به فرزند یکی هستند و همان گونه که قبل از طلاق زن، مادر او بوده بعد از طلاق هم همین گونه بوده و وظایف و حقوق مادری باز بر گردن فرزند می باشد.

طبق مقررات مربوط به حضانت اگر چه قانون مدنی مصوب 1314 ماده 1169 بیان می کرد حضانت فرزند پسر تا 2 سالگی و دختر تا 7 سالگی به مادر سپرده شده و پس از انقضای این مدت حضانت با پدر است؛ اما با اصلاحیه مصوب سال 82 که به تصویب مجمع تشخیص مصلحت رسید، برای حضانت و نگهداری طفل که پدر و مادر او از یکدیگر جدا شده اند، مادر تا 7 سالگی (پسر یا دختر فرقی ندارد) اولویت دارد و پس از آن با پدر است البته این تبصره هم به اصلاحیه افزوده شده است که پس از 7 سالگی هم در صورتی که میان پدر و مادر درباره حضانت اختلاف باشد، حضانت طفل با رعایت مصلحت کودک و به تشخیص دادگاه است.

بر این اساس حضانت فرزند پس از هفت سالگی به طور مطلق به پدر واگذار نمی گردد بلکه هرگاه بین پدر و مادر طفل در مورد حضانت او اختلاف گردد معیار مشخص حضانت نماینده صرفا مصلحت طفل است. چه بسا علیرغم عدم وجود عیب و نقصی در پدر به تشخیص دادگاه مصلحت طفل اقتضا می نماید حضانت او بر عهده مادرش باشد. در این صورت بدون اینکه احتیاج به دلیل دیگری باشد حضانت از پدر سلب و به مادر داده خواهد شد.

پس از رسیدن طفل به سن بلوغ، دادگاه خود را فارغ از رسیدگی درخصوص حضانت دانسته و فرزندان حق انتخاب ادامه زندگی نزد یکی از والدین را خواهند داشت؛ که در هر صورت تامین مخارج زندگی با پدر خواهد بود.

موافقت پدر با

واگذاری حضانت فرزند

به موجب ماده 1168 قانون مدنی نگهداری اطفال هم حق و هم تکلیف ابوین است. و چون حضانت تکلیف پدر یا مادری است که دارای حق حضانت است، در صورت ذی حق بودن نمی تواند از این تکلیف سرباز زند و آن را به دیگری واگذارد.

در مشخص شخص دارای حضانت اراده پدر و مادر دخالت ندارد بلکه معیار اصلی در این امر مصلحت طفل است. بنابراین هرگاه مصلحت طفل برخلاف توافق پدر و مادر باشد، این توافق نمی تواند عملی گردد؛ اما هرگاه توافق بر واگذاری حضانت بین پدر و مادر صورت گیرد و این توافق به مصلحت طفل باشد دادگاه می تواند مطابق با این توافق عمل کند و حکم به تغییر حضانت نماینده صادر کند.

اگر پدر از دادن فرزندان زیر هفت سال به مادر خودداری کند، مادر می تواند با مراجعه به دادگاه، اولا الزام زوج را به پرداخت نفقه فرزند بخواهد و ثانیا برای صدور دستور موقت مبنی بر استرداد (پس دادن) فرزند درخواست دهد. با توجه به این که قانون، حضانت را با مادر دانسته است، احتیاجی نیست که امری را در دادگاه اثبات کند و دادگاه بدون رعایت تشریفات قانونی و خارج از نوبت، حکم استرداد طفل را صادر می نماید و این حکم فورا قابل اجرا است تا مادر بتواند با پرداخت نفقه از سوی خود و یا به شرط مطالبه بعدی از زوج به وظیفه حضانت در قبال طفل یا اطفال خود عمل کند.

استثناهای حضانت فرزند

  • اگر مادری که حضانت فرزند خود را بر عهده دارد، دیوانه گردد، حضانت با پدر خواهد بود.
  • اگر مادری که حضانت فرزند خود را بر عهده دارد، ازدواج کند، حضانت با پدر خواهد بود. البته اگر حضانت فرزند، با توافق زوجین به زن سپرده شده باشد، با ازدواج مجدد او حضانت از او گرفته نمی گردد.
  • هر یک از پدر و مادر که حضانت فرزند بر عهده اوست، اگر فوت کند، حضانت فرزند بر عهده دیگری خواهد بود. مگر اینکه دادگاه به عدم صلاحیت آنها در نگهداری از کودک رای دهد.
  • اگر انحطاط اخلاقی یا کوتاهی در مواظبت پدر و مادر به گونه ای باشد که سلامت روانی و جسمی طفل به خطر بیفتد، در این صورت دادگاه تکلیف حضانت و نگهداری طفل را تعیین خواهد نمود. بیماری روانی، فساد اخلاقی، ضرب و جرح کودک به گونه ای که خارج از عرف باشد و... می تواند مصادیق انحطاط اخلاقی باشد.
  • اگر پدر و مادری که حضانت فرزند بر عهده او قرار گرفته، به یک بیماری لاعلاج و واگیردار مانند سل، حصبه و... دچار گردد که بیم سرایت آن به طفل وجود داشته باشد، حق حضانت او از بین می رود. مگر اینکه شخص بتواند از طریق پرستار تکالیف حضانت را انجام دهد.

هزینه های حضانت فرزند با کیست؟

نگهداری و حضانت فرزند هم حق و هم تکلیف والدین است بنابراین هیچ کدام از آنها نمی تواند برای حضانت از آنها مطالبه اجرت کند.

نحوه ملاقات با فرزند

در مورد ملاقات والدی که حق حضانت ندارد با فرزند خود، ماده 1174 قانون مدنی قابل ملاحظه است که می گوید: هر کدام از والدین که طفل تحت حضانت او نیست، حق ملاقات طفل خود را دارد. مشخص زمان و مکان ملاقات و سیر جزییات مربوط به آن در صورت اختلاف بین والدین با محکمه است با توجه به این ماده هر یک از والدین این حق را دارند که در فواصل مشخص با کودک خود ملاقات نمایند و حتی فساد اخلاقی مادر یا پدر هم باعث نمی گردد از ملاقات وی با فرزندش جلوگیری گردد. در صورتی که میان پدر و مادر درباره مدت ملاقات و نحوه آن توافق شده باشد، طبق همان توافق عمل می گردد. بنابراین اگرچه در مورد انصراف از حضانت امکان توافق وجود ندارد؛ اما در مورد چگونگی ملاقات می توان توافق کرد.

اما در صورت توافق نکردن، دادگاه در حکم خود مدت ملاقات و نحوه آن را برای کسی که حق حضانت ندارد ، مشخص می نماید . به طور معمول دادگاه ها یک یا دو روز از آخر هفته را به این امر اختصاص می دهند و گفته می گردد ملاقات بیش از این با شخصی که حضانت را به عهده ندارد ، موجب اختلال در حضانت و دوگانگی در تربیت کودک می گردد. باید توجه داشت که محروم کردن از ملاقات فرزند امکان ندارد چون سلب کلی حق ملاقات از پدر یا مادری که حضانت به عهده او نیست، برخلاف صراحت ماده قانون مدنی است و دادگاه نمی تواند حکم به آن بدهد. با وجود این اگر ملاقات با پدر یا مادری که حضانت به عهده او نیست واقعا برای مصالح کودک مضر باشد، دادگاه می تواند مواعد ملاقات را طولانی تر کند و مثلا به جای هفته ای یک بار ، ماهی یک بار یا هر شش ماه یک بار مشخص کند یا ملاقات با حضور اشخاص ثالث باشد. در بعضی موارد پیش آمده است که ملاقات یکی از والدین بر بچه ها اثر زیانبار غیرقابل جبرانی داشته است یا حتی در این ملاقات ها بیم خوف جانی فرزند وجود داشته است؛ در این موارد برای جلوگیری از صدمه به فرزند ، می توان با حکم دادگاه مانع از ملاقات یکی از والدین که دچار چنین مسئله ای هستند، شد.

در نهایت می توان نتیجه گرفت:

  • ماندن فرزند نزد پدر وظیفه آور برای مرد و حق انحصاری برای مرد نیست.
  • حقوق مادری تا آخر عمر بر گردن فرزند بوده و فرق از این جهت، بین قبل و بعد طلاق نیست.
  • الحاق کودک از نظر شرعی به پدر و به خاطر به زحمت نیفتادن زن در تامین مخارج و ازدواج مجدد است.
  • زن و مرد در حق نسبت به فرزند مشترکند.
منبع: ستاره
انتشار: 11 آبان 1399 بروزرسانی: 12 آبان 1399 گردآورنده: sms-jok.ir شناسه مطلب: 1190

به "حضانت فرزند دختر و پسر پس از طلاق با چه کسی است؟" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "حضانت فرزند دختر و پسر پس از طلاق با چه کسی است؟"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید